Τετάρτη, 20 Μαρτίου 2019

Γιατί το Μέλλον μια Μικρή Κουκίδα Κούλα Αδαλόγλου εκδόσεις Σαιξπηρικόν η πρώτη δημοσίευση στο περιοδικό Fractal https://www.fractalart.gr/giati-to-mellon-mia-mikri-koukida/


Γιατί το Μέλλον μια Μικρή Κουκίδα

Κούλα Αδαλόγλου

εκδόσεις Σαιξπηρικόν
η πρώτη δημοσίευση στο περιοδικό Fractal
https://www.fractalart.gr/giati-to-mellon-mia-mikri-koukida/





τα πολλαπλά κατάγματα της μνήμης και το αβέβαιο μέλλον

Μοιρασμένη στα δυο η πρόσφατη συλλογή της Αδαλόγλου καταγράφει τη σημερινή, ώριμη οπτική της θέτοντας τα όρια ante και post quem. Γυρίζει πρώτα με το φορτίο της μνήμης προς τα πίσω και εναποθέτει μέσα στα ποιήματα ρεαλιστικές εικόνες γεμάτες από γήινη αίσθηση. Κι εκεί ανάμεσα στις όψεις της πραγματικότητας παρεισφρέουν ψήγματα μιας αίσθησης αέρινης, ικανής να μεταλλάξει τα συντελεσμένα σε προσωπικές στιγμές ενός οδυνηρού παρόντος.
Ερχόταν πρώτα η μυρωδιά
κρέμα νυκτός
κι ύστερα έμπαινε η ίδια, η μαμά.
Τώρα πηγαίνω κι εγώ για ύπνο με κρέμα νυκτός.
Όμως το προσκεφάλι έχει βαθιές χαράδρες
γκρεμίζομαι
κόκκινα κουρέλια τα σεντόνια
παφλάζουν, και μετά ηρεμία.
Μια πρόσκαιρα ενυδατωμένη επιδερμίδα
επιπλέει σαν σχεδία
πάνω σε θολό υγρό επαπειλούμενης σήψης.
[κρέμα νυκτός]
Έτσι συμβαίνει, όταν υπάρχει μεστή βίωση του χρόνου, όταν η ποίηση βρίσκεται στην ώριμη ώρα της. Κάποιοι θα το πουν απολογισμό, και ίσως να είναι. Περισσότερο, ωστόσο, από συναρίθμηση των περασμένων, θα έλεγα πως πρόκειται για μια συνειδητή στάση απέναντι στη ζωή που καταμετρά τις στιγμές της. Και είναι τότε που τα ποιήματα –αθώα στην όψη– αποδεικνύονται κοφτερά γυαλιά που σκίζουν τη σάρκα.
Μικρό τσαλακωμένο ποίημα
αθώο μου φάνηκε
μού ’σχισε το χέρι σαν γυαλί
αίμα πάνω σε μπλε καπλαντισμένα τετράδια
έλιωσαν τα ήδη μισοσβησμένα γράμματα
διήθηση.
[σαν γυαλί]
Η ποίηση της Αδαλόγλου, όμως, δεν μένει στο παρελθόν ούτε και επαφίεται στη διήθησή του στο ασταθές παρόν. Κρατά το καταστάλαγμα των στιγμών και των εικόνων, βγάζει τη θλίψη των προσώπων μέσα στον δικό της λόγο δίνοντας έτσι μια φωνή σε όσους αδυνατούν να αρθρώσουν την απόγνωσή τους – ρόλος του ποιητή άλλωστε. Στο δεύτερο μέρος της συλλογής έχουν θέση οι ζοφερές σκηνές ενός απολεσθέντος παραδείσου – γιατί μια μετρημένη και απλή ζωή μπορεί να έχει τη λάμψη μιας Εδέμ, σαν σκεφτείς την αντίστιξή τη με την ερήμωση του πολέμου και το κυνηγητό της προσφυγιάς.
Η ποιήτρια αποτυπώνει σκηνές και δίνει χέρι ποιητικής αλληλεγγύης στους πάσχοντες. Αρκεί άραγε αυτό;
[…]
     η μάνα εξαθλιωμένη
    […]
της δίνω ένα μπιμπερό
κοιτάζει γύρω έκπληκτη
κι ανθίζει το πιο όμορφο χαμόγελο
μέσα στο οδυνηρό σκοτάδι.
[κάμερα]
Δεν ξέρω αλήθεια αν οι ποιητές τολμούν να ανοίξουν ένα παράθυρο στο μέλλον ή μένουν μόνον στη σκιαγράφηση –μακάρι και δυνατή– της τωρινής πραγματικότητας. Μάλλον το αποφεύγουν να χρισθούν προφήτες. Η Αδαλόγλου (δίνοντας τίτλο στη συλλογή της δανεικό στίχο από ένα ποίημά της) προδιαθέτει για ένα αμφίβολο στην έλευσή του  μέλλον, με την αβεβαιότητα να φαντάζει κυρίαρχη στα όρια μιας μικρής κουκίδας. Μακρινό άραγε ή μήπως ένας προάγγελος μιας φθίνουσας ζωής που δεν επιχειρεί ούτε καν να δώσει μια αόριστη ελπίδα φωτός;
Η αφιέρωση του βιβλίου (Στη Νεφέλη) αλλά και κάποιες χρωματικές αναλαμπές μέσα στα ποιήματα ανοίγουν, ωστόσο,  απρόσμενα το παράθυρο.
[…]
Εντούτοις,
στο μικρό της μπλοκ
μπλε και κίτρινο είναι green
μπλε και κόκκινο είναι purple.
Οι εναλλακτικές ελπίδες που επιμένουν.
[ρόδινα φύλλα]
Προοπτική ανατροπής μέσα από τις επίμονες εναλλακτικές ελπίδες, που  ξανοίγουν το γκρίζο τοπίο προσφέροντας τα αναγκαίο φως (κι ας είναι ελάχιστο και ασθενικό των πόλεων του βορρά) για να πορευτεί ο κόσμος προς το μέλλον. Σε τελευταία ανάλυση τα παιδιά δικαιούνται το μερτικό τους στην ελπίδα.
Η Αδαλόγλου αποφασίζει να προχωρήσει το ποίημα έστω και με την αρωγή της βακτηρίας (κι εγώ αποφάσισα πλέον να πάρω μπαστούνι/να μην αφήσω το ποίημα ανάπηρο)· πορεύεται το ποίημα με το άχθος των πολλαπλών καταγμάτων της μνήμης προς ένα μέλλον που αχνοφαίνεται σαν μια κουκίδα μαύρη στον μακρινό ορίζοντα. Άλλωστε το ανοιχτό πράσινο (σημαίνον χρώμα της ελπίδας) βάφει απ’ άκρη σ’ άκρη το εξώφυλλο του βιβλίου. Κι ας έχουμε βιώσει πια το ποιητικό τοπίο στα πιο κατηφή του, κι ας αρνούμαστε (και πώς αλλιώς;) να δούμε ποιήματα που να ξεχειλίζουν από χαρά –ο ποιητικός κόσμος αγαπά τα πιο σκοτεινά περάσματα σαν πιο αληθινά–, εδώ η ποίηση αφήνεται σε μικρά αλλά έξοχα χαμηλόφωνα μειδιάματα.


Διώνη Δημητριάδου






Η Κούλα Αδαλόγλου γράφει για την ποιητική συλλογή της Διώνης Δημητριάδου «Ο Ευτυχισμένος Σίσυφος» εκδ. ΑΩ, 2019


Η Κούλα Αδαλόγλου 
γράφει για την ποιητική συλλογή της
Διώνης Δημητριάδου
«Ο Ευτυχισμένος Σίσυφος»
εκδ. ΑΩ, 2019




Για ποιον λόγο μπορεί να είναι ο Σίσυφος ευτυχισμένος, ο καταδικασμένος στο αέναο ανέβασμα-κατέβασμα και πάλι από την αρχή;
Τι είναι σημαντικό, αξιοσημείωτο ή άνευ σημασίας;
Η ποίηση δεν αστειεύεται. Περιγράφει τα θαυμαστά, ανατρέπει τα αναμενόμενα.
Γυρίζει στο παρελθόν με το βλέμμα στραμμένο στο αύριο. Βλέπει το φως που δονεί ακόμα και όταν παύει να υπάρχει.
Το ποιητικό υποκείμενο μιλά για την τόλμη και τη διάψευση, τη μνήμη, τις μνήμες και τις σιωπές. Τελικά, όλα είναι δρόμος, στοχάζεται, μια πορεία ανηφορική ή ευθύγραμμη, που μπορεί να οδηγεί με μια ανάσα σε κάποιο τέρμα, στη θάλασσα ίσως, και στη λύτρωση.
Πέντε πεζά ποιήματα ορίζουν, κατά κάποιον τρόπο, ισάριθμες ενότητες. Και ο ποιητής, ο οποίος εν γνώσει του πατά ανυπόδητος πάνω στα ταχιά κι απροσπέλαστα, μπορεί να δώσει το θαυμαστό και το ποίημα, με τις λέξεις σωστά επιλεγμένες, να συνομιλούν με τις άλλες λέξεις και με εκείνους που ζητούν σημάδια, φωνές και αλήθεια.

Με μαλακό μολύβι

να γλιστράει στο χαρτί

γράφονται ποιήματα αγάπης

το άλλο το σκληρό του έρωτα

ζητάει κοφτερή ακίδα

βίαια να πέφτει

να χαράζει τις σελίδες

κι όταν κουρέλι γίνει το χαρτί

να γράφει πάνω σου κατάσαρκα

ποιος είπε ότι αστειεύεται ο έρωτας;

μα ούτε και η ποίηση άλλωστε



Κούλα Αδαλόγλου


Κυριακή, 17 Μαρτίου 2019

Μια ποιήτρια καταθέτει Συνέντευξη με την ποιήτρια Διώνη Δημητριάδου - η συνέντευξη παραχωρήθηκε στον Αντρέα Πολυκάρπου και δημοσιεύθηκε στον ιστότοπο Newsbomb


Μια ποιήτρια καταθέτει 

Συνέντευξη

με την ποιήτρια Διώνη Δημητριάδου



Αν πούμε πως η ποίηση είναι στην ουσία της ένα άχθος, τότε ο ποιητής είναι καταδικασμένος να το φέρει μέσα του

η συνέντευξη δημοσιεύθηκε στον ιστότοπο Newsbomb
https://www.newsbomb.com.cy/perissotera/story/744043/mia-poiitria-katathetei-synenteyxi-me-tin-poiitria-dioni-dimitriadoy?fbclid=IwAR3Ia1rc7LMVuUtMMpCHp3nzxL6BXhiE9W3BGnXgdfw1S0wTJr0twioh39M)

Του Αντρέα Πολυκάρπου
Με αφορμή την έκδοση της νέας ποιητικής συλλογής της Διώνης Δημητριάδου «Ο ευτυχισμένος Σίσυφος», εκδόσεις ΑΩ, ζητήσαμε από την ποιήτρια να μας παραχωρήσει μια συνέντευξη για το τελευταίο της βιβλίο αλλά και για την ποίηση εν γένει.
Είναι ο ποιητής ένας Σίσυφος που κουβαλά αενάως το βάρος των λέξεων;
Αν πούμε πως η ποίηση είναι στην ουσία της ένα άχθος, τότε ο ποιητής είναι καταδικασμένος να το φέρει μέσα του. Αλλά δεν πρέπει να έχει παράπονο γι’ αυτό. Ο ίδιος τρέφει την ποίηση και τρέφεται απ’ αυτήν. Έχει τη δυνατότητα να δει μέσα από το ανοιχτό της παράθυρο τον κόσμο ή –για να έρθουμε πιο κοντά στον Σίσυφο– μπορεί κάθε τόσο να ατενίζει από την κορυφή του λόφου μια διαφορετική εικόνα του κόσμου. Δεν λέω καλύτερη ή χειρότερη, απλώς διαφορετική – σπουδαίο αυτό.
Υπάρχουν σήμερα ποιητές Σίσυφοι που φέρουν το λόγο;
Υπάρχουν. Ίσως δεν έχουν συνειδητοποιήσει ακριβώς τη θέση τους. Εννοώ αν μετά την κοπιαστική άνοδο στον λόφο έχουν τη δυνατότητα να νιώσουν την πλεονεκτική τους θέση. «Θα πρέπει να θεωρήσουμε τον Σίσυφο ευτυχή». Έτσι τελείωνε ο Αλμπέρ Καμύ το δοκίμιό του για το Παράλογο. Κάποιοι, φυσικά, νιώθουν απλώς την κούραση και το μάταιο ανέβασμα. Κάποιοι, λιγότεροι αυτοί, μπορούν να δουν πως η ουσία βρίσκεται αλλού, και κάτω από αυτή τη θεώρηση αισθάνονται μέσα τους την υπέρβαση των μέτρων και των κανόνων. Η έννοια που περικλείεται στον όρο που χρησιμοποιήσατε: «φέρουν τον λόγο», είναι απαιτητική. Αλλά η Ποίηση, το γνωρίζετε κι εσείς αυτό γιατί επίσης γράφετε, δεν ήταν ποτέ εύκολη υπόθεση.
Ποιο είναι το νήμα της νέας σας ποιητικής συλλογής;
Θα έλεγα πως υπάρχει ένα νήμα που δένει τα ποιήματα της συλλογής μεταξύ τους. Μπορεί, για παράδειγμα, να διαβαστεί με γνώμονα τα χνάρια του Σίσυφου προς την κορυφή και κυρίως με τα πιο βαριά χνάρια της επιστροφής του. Είναι μια ανάγνωση από τις πολλές που ίσως έχει η ποίηση. Το γνωρίζουμε αυτό: κάθε αναγνώστης προσθέτει τη δική του ματιά, το δικό του βίωμα και την προσωπική του ερμηνεία. Πάντα με τις προσλαμβάνουσες που έχει.
Ποιες εικόνες υπάρχουν στην ποιητική σας συλλογή;
Οι εικόνες ανταποκρίνονται στα δικά μου βιώματα. Υπάρχει η μνήμη, η βίωση της απώλειας, ο παντοδύναμος και εξαντλητικός έρωτας, η συμμετοχή στα πολιτικά πράγματα, τόσα και τόσα που συμπλέκονται μεταξύ τους (όλα στην ουσία ένα δεν είναι;) και εκβάλλουν ομαλά στην ποίηση. Ωστόσο, ποιες εικόνες θα δει μέσα από τα ποιήματα ο αναγνώστης, είναι μια άλλη υπόθεση.
Πώς η φιλοσοφία συνυπάρχει με τον ποιητικό σας λόγο στο νέο σας έργο;
Ο ποιητικός λόγος εμπεριέχει τον στοχασμό, επομένως δικαιούται να προσεγγίζει τη φιλοσοφία. Πιστεύω πως, τουλάχιστον τα δικά μου ποιήματα, είναι σύντομες δοκιμές λόγου, μικρά δοκίμια/προτάσεις  στοχασμού. Σ’ αυτά τα πρόσφατα ποιήματα η φιλοσοφία εμπεριέχεται με την έννοια πως οι μικρές τους προτάσεις έχουν τη δυνατότητα να αναπτυχθούν. Νομίζω ότι το ποίημα δεν πρέπει να ξοδεύει τη δύναμή του με πολλά φορτώματα. Αρκεί να επιλέξει το ελάχιστο των σημαινόντων, τις λέξεις του δηλαδή, και να αφήσει ανοιχτό το πεδίο για τον πολύτιμο στοχασμό.
Ψάχνετε την κάθαρση στην ποίηση σας;

Για να μιλήσουμε για κάθαρση θα πρέπει να έχουν προηγηθεί τα παθήματα, κατά τον Αριστοτέλη. Κι αυτά είναι ο έλεος και ο φόβος. Αλίμονο αν δεν τα έχει νιώσει αυτά ο ποιητής, αν δεν έχει παθήματα και πάθη.  Τότε δεν μπορεί να γράψει ή γράφει ανούσια πράγματα που στην ουσία δεν αγγίζουν κανέναν. Χρειάζεται ένα βαθύ υπόστρωμα βιωμένου χρόνου. Η ποίηση, όμως, σε κάθε περίπτωση καθαίρει με μια απολύτως προσωπική έννοια της κάθαρσης. Και η ίαση που μπορεί να δώσει με τα φάρμακά της έχει μέσα της τη γνώση του σύντομου χρόνου – που κάμνουνε για λίγο να μη νιώθεται η πληγή, κατά τον Καβάφη. Αυτή την κάθαρση, ναι, την ψάχνω στην ποίηση. Με τη συντομία της, με τη δύσκολη ανάβαση και την επαναλαμβανόμενη ματαίωση  αλλά και με την αίσθηση της σισύφειας πληρότητας, αυτής της παράδοξης ευτυχίας του Σίσυφου καθώς κατέρχεται από τον λόφο.

(συνέντευξη στον Αντρέα Πολυκάρπου, Newsbomb, 16-3-2019)

Σάββατο, 16 Μαρτίου 2019

Η Μαριάννα Παπουτσοπούλου γράφει για την ποιητική συλλογή της Διώνης Δημητριάδου "Ο ευτυχισμένος Σίσυφος" εκδ. ΑΩ, 2019



Η Μαριάννα Παπουτσοπούλου 
γράφει για την ποιητική συλλογή
της Διώνης Δημητριάδου
"Ο ευτυχισμένος Σίσυφος" 
εκδ. ΑΩ, 2019


Με έναν τίτλο εμπνευσμένο από τον Αλμπέρ Καμύ. Διαβάζοντάς  τα δεν μπόρεσα να μην παρατηρήσω την αλλαγή και την δύναμη που εκλύουν, μένοντας πάντως πιστά στο κυρίαρχο για την ποίησή της μοτίβο της μελαγχολίας και της διάψευσης κάποιας νεανικής αναλαμπής ελπίδων, που σίγουρα αφορά αρκετούς και την εντάσσει σε ένα χώρο και πέραν του προσωπικού-ατομικού δράματος.
"Τοπίο ξερό ξαναγεννιέται
φτύνει κατάμαυρο κουκούτσι
και ξεγελά με χρώματα γαλάζια...
...σταυροκοπιέται ο νους θολώνει.",
οι εισαγωγικοί της στίχοι κιόλας στιλπνοί και δυναμικοί, πυκνότεροι από ποτέ.
"Όσοι πιο μακρινοί ας περιμένουν / εδώ έχουμε νέες εγκαταλείψεις.",
διαβάζεις πάρα κάτω, την πικρή διαπίστωση. Ενώ, καθώς βαθαίνει η συνειδητοποίηση της ποιήτριας,
"μια αδιόρατη σκιά
καθώς μια πεταλούδα
μοιραία ζυγίζεται στο φως
αδράχτι ανελέητο στρέφει
και μας κοιτά
ο κύκλος κλείνει".
που νομίζω πως είναι και η κορυφαία σκηνή όλης της συλλογής.
Η λεπτή ειρωνεία της αναγεννιέται πιο σκοτεινή, δυσοίωνη και σοφότερη: "κρατήσου μακριά απ' το παράθυρο / έξω φυσά και θα σκορπίσουν όλα". , συγκρίνοντας τον μέσα καθρέφτη με τις αλήθειες του κόσμου.
Πάντοτε πιστή στην κεντρική της προβληματική του ρεαλισμού, της σκληρής αφής των πραγμάτων, φεύγει μακριά από την ομορφιά και κάθε κόσμηση, σχεδόν την ξορκίζει, για να βρει ξανά την αλήθεια, τουλάχιστον όση της είναι εφικτή: Η πόλη, το σώμα, το δέρμα, στην ηδονή και στη φθορά τους, ακόμη και στην αποσύνθεση, αυτά την συγκινούν και όχι τα ποιητικά φεγγάρια.
Αφού... "Ψέμματα!" κραυγάζει σε ένα από τα μικρά πεζά ιντερμέδια που παρεμβάλλει, " και ο αγώνας στημένος ήταν".
Μια νεανική καρδιά που κατοικεί σε μια κουρασμένη- από βιώματα απογοήτευσης ψυχή, αυτό είναι, νομίζω, η συλλογή της, που απαιτεί επειγόντως να ακουστεί:
" Όταν ακούς ψιθύρισμα του στίχου
είναι γιατί η λάμα βρήκε στόχο".

Εσωτερική ωραία λυρική ποίηση-κραυγή, που βρίσκει που να ακουμπήσει στο συγγενικό της αναγνώστη την γραφή της στις πέτρινες χαρακιές των άλλων ποιητών "στα απόκρημνα των δρόμων",
"όταν κουρέλι γίνει το χαρτί
να γράφει πάνω σου
κατάσαρκα".

Μαριάννα Παπουτσοπούλου (15/3/2019)

Αγγέλων Βήμα - O TORBEN BETTS, ΣΥΓΓΡΑΦΕΑΣ ΤΩΝ «ΑΤΡΩΤΩΝ» ΕΡΧΕΤΑΙ ΣΤΟ ΑΓΓΕΛΩΝ ΒΗΜΑ ΤΟ ΣΑΒΒΑΤΟ 23 ΜΑΡΤΙΟΥ 2019



14η Καλλιτεχνική Περίοδος 2018-2019

O TORBEN BETTS, ΣΥΓΓΡΑΦΕΑΣ 
ΤΩΝ «ΑΤΡΩΤΩΝ»
 ΕΡΧΕΤΑΙ ΣΤΟ ΑΓΓΕΛΩΝ ΒΗΜΑ
ΤΟ ΣΑΒΒΑΤΟ 23 ΜΑΡΤΙΟΥ 2019


Το  έργο INVINCIBLE του Torben Betts ανέβηκε φέτος στην αρχή της σαιζόν στο ΑΓΓΕΛΩΝ ΒΗΜΑ με τον τίτλο ΟΙ ΑΤΡΩΤΟΙ σε σκηνοθεσία Σταύρου Στάγκου ερμηνευμένο από τους Μαριλίτα Λαμπροπούλου, Μιχάλη Μαρκάτη, Ειρήνη Μπαλτά και Γιάννη Μπουραζάνα. Αμέσως αγκαλιάστηκε από το ελληνικό κοινό με ενθουσιασμό  και συνεχίζει να παίζεται με μεγάλη επιτυχία, αποσπώντας ενθουσιώδεις κριτικές. O Torben Betts, ακούγοντας για την μεγάλη αποδοχή της παράστασης του έργου του στο ΑΓΓΕΛΩΝ ΒΗΜΑ, θέλησε να ταξιδέψει στην Ελλάδα για να την δει.
Για τον σκοπό αυτό θα βρίσκεται στο ΑΓΓΕΛΩΝ ΒΗΜΑ και θα παρακολουθήσει την παράσταση ΟΙ ΑΤΡΩΤΟΙ το Σάββατο, 23 Μαρτίου 2019 στις 18.30. Κατά την επίσκεψή του αυτή, θα χαρεί να συναντήσει εκπροσώπους του θεάτρου και του τύπου της πόλης μας και να συζητήσει μαζί τους για θέατρο, πολιτική και όχι μόνο.
ΛΙΓΑ ΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΟΝ TORBEN BETTS
Γεννημένος το 1968 στο Lincolnshire της Μεγάλης Βρετανίας, με πανεπιστημιακές σπουδές στην Αγγλική φιλολογία και γλώσσα, αρχικά σκόπευε να γίνει ηθοποιός αλλά γρήγορα μεταπήδησε στην θεατρική γραφή. Ο Torben Betts στα θεατρικά έργα του κεντάει πάνω σε έναν διπλό καμβά: αφενός στον καμβά ενός σκοτεινού, αλλά παράδοξα και γνήσια κωμικού κοινωνικού ρεαλισμού που θυμίζει έργα του Άλαν Αίηκμπορν ή του Μάικ Λη, αφετέρου στον καμβά ενός ιδιότυπου, εντελώς δικού του στυλ, που συνδυάζει απροσδόκητα τα δύο προηγούμενα με στοιχεία τραγικά μαζί και ποιητικά.
Ο Τοrben Betts είναι ένας θεατρικός συγγραφέας πολυγραφότατος που βλέπει τα έργα του να μεταφράζονται και να παίζονται πλέον όπου γης. Και αυτό καθαρά και μόνο με την αξία τους, αφού ο ίδιος είναι μακριά από όλα τα θεατρικά κέντρα της πατρίδας του και τις «ζυμώσεις» που γίνονται εκεί.
Ο Torben Betts είναι ένας θεατρικός συγγραφέας στην απόλυτη ακμή της συγγραφικής του ωριμότητας που έχει επιλέξει να ζει με την οικογένειά του (σύζυγο και τρία μικρά παιδιά) σε μία γραφική παραλιακή πόλη της Βόρειας Αγγλίας πολύ κοντά στην Σκωτία,  γράφοντας μόνο για το θέατρο. Ένας άνθρωπος στρατευμένος στην τέχνη του που προστατεύει το ταλέντο τουκαι δεν ξοδεύεται εξαργυρώνοντας την θεατρική του επιτυχία  με υψηλές αμοιβές που σίγουρα θα έπαιρνε για να γράφει  σε ημερήσια βάση επεισόδια για δημοφιλείς τηλεοπτικές σειρές.
Για τον Torben Betts η Daily Telegraphέχει δηλώσει πως διαθέτει «μια βαθειά και άκρως πρωτότυπη θεατρική φωνή», η εθνική ποιήτρια της Σκωτίας Liz Lochhead έχει πει πως «ο Torben Betts είναι ίσως ο πιο πρωτότυπος και πιο προικισμένος θεατρικός συγγραφέας που έχουμε» ενώ ο διεθνούς φήμης κριτικός της Guardian Michael Billington έχει γράψει πως «είναι απορίας άξιο πώς ο Τorben Betts δεν έχει ακόμη περάσει στα πολύ μεγάλα ονόματα». O Άλαν Αίηκμπορν τον ξεχώρισε από πολύ νωρίς (πάλι χάρη σε ένα έργο του νεαρού τότε Bettsπου έπεσε στα χέρια του και όχι χάρη σε διασυνδέσεις, τηλεφωνήματα και όλα τα συναφή). Ξεχωρίζοντάς τον, τον πήρε κοντά του, δούλεψαν μαζί και είπε γι αυτόν: «Ο Torben Betts είναι το πιο συναρπαστικό συγγραφικό ταλέντο που έχω συναντήσει εδώ και πάρα πολλά χρόνια.» Τέλος, το διεθνούς φήμης περιοδικό Time Out έχει σημειώσει πως ο Torben Betts είναι «ένας ασυνήθιστα ταλαντούχος θεατρικός συγγραφέας. Λαμπερός και προκλητικός.»
Έργα του εκτός της Μεγάλης Βρετανίας έχουν παιχτεί στην Ισπανία, στις ΗΠΑ, την Αργεντινή, την Τσεχία, το Μεξικό και, βέβαια, τώρα για πρώτη φορά στην Ελλάδα στο ΑΓΓΕΛΩΝ ΒΗΜΑ.
Ταυτότητα παράστασης

«Οι Άτρωτοι»
Συγγραφέας: Torben Betts
Μετάφραση: Μαργαρίτα Δαλαμάγκα – Καλογήρου
Σκηνοθεσία: Σταύρος Στάγκος
Παίζουν (με αλφαβητική σειρά) : Μαριλίτα Λαμπροπούλου, Μιχάλης Μαρκάτης, Ειρήνη Μπαλτά και Γιάννης Μπουραζάνας
Σκηνικά: Αρετή Μουστάκα
Κοστούμια: Χριστίνα Πανοπούλου
Μουσική: Δημήτρης Φριτζαλάς
Μουσική επιμέλεια: Σταύρος Στάγκος
Φωτισμοί: Βαγγέλης Μούντριχας
Βοηθός σκηνοθέτη: Ιουλία Σταμούλη
Β’ Βοηθός σκηνοθέτη: Μαρία Φέξη

Χώρος: Θέατρο Αγγέλων Βήμα
Παραστάσεις: Παρασκευή στις 21.15  και Σάββατο στις 18.30
Διάρκεια: 110’

Αγγέλων Βήμα


Σατωβριάνδου 36, Ομόνοια
Τηλ. 210 524 2211

Παρασκευή, 15 Μαρτίου 2019

Ο Μιχάλης Μακρόπουλος στη Λέσχη μας!

Ο Μιχάλης Μακρόπουλος στη Λέσχη μας!




Την Πέμπτη, 21 Μαρτίου 2019, 6 το απόγευμα, στη Λέσχη Ανάγνωσης της Δημοτικής Βιβλιοθήκης της Αγίας Παρασκευής (Κοντοπούλου 13, Αγία Παρασκευή) υποδεχόμαστε τον Μιχάλη Μακρόπουλο για να συζητήσουμε μαζί του τις δύο νουβέλες του "Τσότσηγια & Ώ'μ" (εκδόσεις Κίχλη). Ένα παραμύθι η πρώτη νουβέλα με όλη την παραμυθητική/παρηγορητική λειτουργία, που μιλά για σκληρές αλήθειες με τον πλέον εύσχημο τρόπο. Ένας μύθος η δεύτερη νουβέλα με την αφήγηση/εξιστόρηση να μιλά για τις απαρχές του πολιτισμού αναμειγνύοντας την αλήθεια με την εμπνευσμένη επινόηση.
Σας περιμένουμε! Οι φίλοι της καλής λογοτεχνίας ευπρόσδεκτοι.
Οι συντονίστριες της Λέσχης
Διώνη Δημητριάδου
Δήμητρα Καραχάλιου


Τετάρτη, 13 Μαρτίου 2019

Το όνειρο της κόκκινης κάμαρας ή Η ιστορία της πέτρας Tsao Hsue-Chin η πρώτη δημοσίευση στο περιοδικόVakxikon.gr https://www.vakxikon.gr/kokkinh-kamara/


Το όνειρο της κόκκινης κάμαρας

ή

Η  ιστορία της πέτρας

Tsao Hsue-Chin

μετάφραση: Έλλη Λαμπρίδη

εκδόσεις Gutenberg

(σειρά orbis literae)

η πρώτη δημοσίευση στο περιοδικόVakxikon.gr
https://www.vakxikon.gr/kokkinh-kamara/






Η αίσθηση της «κοκκινότητας», διάχυτη στο εμβληματικό αυτό μυθιστόρημα, ένα από τα σημαντικότερα της παγκόσμιας λογοτεχνίας και οπωσδήποτε το πλέον σημαντικό της κινεζικής κουλτούρας. Γύρω από αυτό το βιβλίο ολόκληρη επιστήμη (redology ο όρος στα αγγλικά, χωρίς δόκιμη μεταφορά στα ελληνικά) ερευνά τα πρωτότυπα κείμενα (80 αρχικά κεφάλαια, 120 κατόπιν), τους σχολιαστές, τις πολυάριθμες κριτικές που έχουν γραφεί. Όπως γράφει ο μεταφραστής του βιβλίου στα αγγλικά  David Hawkes στην Εισαγωγή (που περιλαμβάνεται και στη ελληνική έκδοση):
«Κόκκινος είναι ο τίτλος, και το κόκκινο σαν σύμβολο –κάποτε της άνοιξης, κάποτε της νιότης, κάποτε της καλής τύχης και της ευημερίας– επαναλαμβάνεται ξανά και ξανά  σ’ ολόκληρο το έργο».
Η Κόκκινη Σκόνη (με αυτή την ονομασία θα αναφέρεται στο βιβλίο ο κόσμος των θνητών) θα προκαλέσει το ενδιαφέρον της Πέτρας, της μεγάλης αυτής πέτρας που απορρίχτηκε από τα χέρια της θεάς Νουγκούα, όταν αυτή επισκεύαζε τον θόλο του ουρανού. Μόνη και καταφρονημένη η Πέτρα θα θελήσει να γνωρίσει κάτι από τον θνητό κόσμο, να χαρεί τις απολαύσεις των γήινων όντων για λίγα χρόνια. Έτσι, με τη βοήθεια ενός ταοϊστή ιερέα κι ενός βουδιστή μοναχού, θα ξεκινήσει η ιστορία της Πέτρας ή το όνειρο της κόκκινης κάμαρας, όπως είναι περισσότερο γνωστή αυτή η οικογενειακή εποποιία του 18ου αιώνα, δηλαδή το δημοφιλέστερο βιβλίο ολόκληρης της κινεζικής λογοτεχνίας, που από το 1763, χρονιά θανάτου του συγγραφέα Τσάο Χσούε-Τσιν, ως την πρώτη έντυπη έκδοση (πλήρη με τα 120 κεφάλαια), το 1792, κυκλοφορούσε σε χειρόγραφα αντίγραφα.
«Είναι αλήθεια πως η Κόκκινη Σκόνη έχει τις χαρές της, αποκρίθηκαν οι δυο αθάνατοι με καταδεχτικό χαμόγελο, αλλά είναι διαβατικές και απατηλές. Και εξόν απ’ αυτό, κάθε χαρά εκεί συνοδεύεται από μιαν έλλειψη κι όλα τα καλά πράματα τα φαρμακώνει η ζήλια κι η απληστία των άλλων ανθρώπων, ώστε τελικά θα βρεις πως οι χαρές αντιζυγιάζονται και με το παραπάνω από τις λύπες και τις στενοχώριες».
Στα ελληνικά η μετάφραση ανήκει στην Έλλη Λαμπρίδη και πρωτοκυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Φέξη το 1963. Οι εκδόσεις Gutenberg παρουσιάζουν το έργο αυτό στην ίδια μετάφραση (συντομευμένη εκδοχή του πρωτοτύπου σε 60 κεφάλαια) σε μια φροντισμένη έκδοση (στη σειρά Orbis Literae) που αριθμεί περί τις 800 σελίδες και περιλαμβάνει την εισαγωγή της αγγλικής έκδοσης από τον David Hawkes , τον πρόλογο της μεταφράστριας, την ιστορία του  βιβλίου από τον Πολύκαρπο Πολυκάρπου, επισημάνσεις του Δημήτρη Παπακώστα στην ελληνική έκδοση, καθώς και παράρτημα με τα γενεαλογικά δέντρα, τα πρόσωπα του μυθιστορήματος, γλωσσάρι και σύντομο βιογραφικό της μεταφράστριας.  
Το μυθιστόρημα αυτό διαβάζεται είτε με τη ρεαλιστική του προσέγγιση είτε (πιο δημιουργικά) με την αλληγορική του. Μέσα από τα πρόσωπα (κύριο πρόσωπο ο Πάο-γιου, γεννημένος με ένα κομμάτι νεφρίτη στο στόμα, σημάδι ότι ήταν το πεπρωμένο του να γίνει σπουδαίος μεγαλώνοντας), αλλά και μέσα από τις φιλοσοφικές προεκτάσεις των συζητήσεων, δίνει την ευκαιρία για ένα γοητευτικό αναγνωστικό ταξίδι στην Κίνα ενός απροσδιόριστου αιώνα, που απηχεί ωστόσο την εποχή του συγγραφέα και τη δυναστεία των Τσινγκ  η οποία εξουσίαζε την περίοδο 1644 – 1912.
«[…] ο Ουρανός και η Γη προικίζουν τους περισσότερους ανθρώπους με τα ίδια μέτρια προσόντα, έτσι που δύσκολα διακρίνονται ο ένας από τον άλλον. Δε συμβαίνει όμως το ίδιο με τις περιπτώσεις των Εξαιρετικά Καλών και των Εξαιρετικά Κακών, που περνούνε σαν αστραπές μες στις σελίδες της ιστορίας. Οι πρώτοι ενσαρκώνουν το Τέλειο όνομα τ’ Ουρανού και της Γης, οι δεύτεροι τις Φριχτές Παρεκτροπές τους. Οι πρώτοι έρχονται στον κόσμο όταν πρόκειται να επικρατήσει η Αρμονία· οι δεύτεροι όταν επίκειται η Καταστροφή. Το πλάσμα του πρώτου είδους εισάγει την εποχή της Ειρήνης και της Τάξης· του δεύτερου φέρνει Πόλεμο και Διάσταση».
Ερωτικές σχέσεις (ερωτικό τρίγωνο: Πάο-γιου, Μαύρη Νεφρίτη, Πολύτιμη Αρετή), ένα παιχνίδι αλήθειας και απάτης, μια οικογενειακή ιστορία που περιπλέκει του θνητούς με τους θεούς, μια εύστοχη ανατομία των κοινωνικών τάξεων, κυρίως η αναγωγή του πραγματικού σε φανταστικό μέσα στις ίδιες εικόνες, ώστε να γίνεται εμφανής η βουδιστική ιδέα για τον κόσμο. Ο αναγνώστης, καθώς μπερδεύεται ανάμεσα στο πραγματικό και στο φανταστικό, συνειδητοποιεί πώς το όνειρο εισχωρεί στη ζωή και πώς η ψευδαίσθηση ανάγεται σε απτή πραγματικότητα.
Η Ιστορία της Πέτρας συνιστά ένα σύνολο από επιμέρους ιστορίες που καταλήγουν σε μια πολυεπίπεδη μυθοπλασία με ηθογραφικό περιεχόμενο και φιλοσοφικές διαστάσεις. Ο αναγνώστης μπορεί να χαθεί στη λαβυρινθώδη πλοκή χωρίς τύψεις. Το βιβλίο χωρίς να χάσει καθόλου από τη γοητεία του, διαβάζεται και αποσπασματικά. Άλλωστε εύκολα γίνεται κατανοητό πως τον συγγραφέα δεν τον ενδιέφερε τόσο η πλοκή όσο η σκιαγράφηση των χαρακτήρων, γι’ αυτό και προτείνει μια, θα μπορούσαμε να πούμε,  νεωτερική αφήγηση. Αυτή ακριβώς η πρώιμη νεωτερικότητα είναι που προσδίδει στο μυθιστόρημα του Χσούε Τσιν τον ιδιαίτερο χαρακτήρα και το κάνει αξιοδιάβαστο διαχρονικά. Στην εποχή του, γιατί έφερε τη φρεσκάδα του καινούργιου και ριζοσπαστικού πέρα από τους παραδοσιακούς τρόπους γραφής. Σήμερα, γιατί ανακαλύπτουμε σ’ αυτό μια ενδιαφέρουσα προσέγγιση των χαρακτήρων πέρα από τη δέσμευση της πλοκής και μια πολυδιάστατη αφήγηση γεμάτη από απρόοπτες αναμείξεις του ρεαλιστικά γήινου με το προκλητικά φανταστικό.
Διώνη Δημητριάδου